वेदना

आपली दुःखे आणि त्यांच्या कारणांपासून मुक्ती मिळवण्याचा दृढनिश्चय म्हणजेच सर्वसंगपरित्याग. इतरांनाही मुक्ती मिळवी या दृढनिश्चयाने त्यांच्यावर लक्ष केंद्रित करणे म्हणजेच करुणा होय.

दूरगामी संयमामुळे इतरांना मदत करताना आणि ज्ञानप्राप्तीच्या मार्गावर येणाऱ्या समस्यांचा आपण सामना करू शकतो.

अमर्याद आनंदाच्या मार्गामुळे अज्ञानी वर्तनामुळे होणारे नुकसान आणि दुःखास कारणीभूत असलेल्या भ्रमितावस्थेचे निराकरण होते.

अज्ञान, क्रोध आणि लोभाच्या प्रभावातून वर्तन करण्यापासून स्वतःला रोखणे हा दुःख दूर करण्याचा मार्ग आहे.

जीवनातील समस्यांचा सामना करण्याच्या पद्धतींच्या शोधाचा मार्ग म्हणून लोक बौद्ध धर्माकडे पाहतात.

आपल्याकडील मर्यादित प्रकारच्या शरीरांसह व मनांसह आपण समस्या टिकवून ठेवत असतो, हे आपल्या सर्वांच्या जीवनातील खरं दुःख असतं.

भ्रामक वास्तव आणि ते निव्वळ कल्पित आहे याबद्दलची अजाणता, तसेच त्यातून उद्भवणाऱ्या अस्वस्थकारक भावना व अनिवार्य वर्तन, यांवरील विश्वास ही खऱ्या दुःखाची खरी कारणे आहेत.

गुंगथांग रिंपोछे यांच्या 'अनुभवी वृद्धाचे सल्ले'मधील या शिकवणी वृद्धत्वातील वेदना हाताळण्याचे मार्गदर्शन करतात आणि बोधिचित्तासाठीची पार्श्वभूमी तयार करतात.